تاریخچه پوشش و عفاف ملل جهان در گذر زمان

تاریخچه پوشش
پوشش ملل

هر چند مطالب درمورد تاریخچه پوشش در ملل مختلف زیاد است اما بنابر گواهی متون تاریخی،

در اکثر قریب به اتفاق ملت ها و آیین های جهان، حجاب در بین زنان معمول بوده است؛

هر چند در طول تاریخ، فراز و نشیب های زیادی را طی کرده و گاهی با اعمال سلیقه حاکمان، تشدید یا تخفیف یافته است،
ولی هیچگاه به طور کامل از بین نرفته است.مورخان به ندرت از اقوام بدوی که زنانشان دارای پوشش مناسب نبوده
و یا به صورت برهنه در اجتماع ظاهر می شدند، یاد می کنند.
دانشمندان، تاریخ حجاب و پوشش زن را به دوران ما قبل از تاریخ و عصر حجر نسبت می دهند،
کتاب «زن در آینه تاریخ» پس از طرح مفصل علل و عوامل تاریخی حجاب، می نویسد:
با توجه به علل ذکر شده و بررسی آثار و نقوش به دست آمده، پیدایش حجاب به دوران پیش از مذاهب مربوط می شود،
و به این دلیل، عقیده عده ای که می گویند «مذهب» موجد حجاب می باشد، صحت ندارد،
ولی باید پذیرفت که در دگرگونی و تکمیل آن بسیار مؤثر بوده است.

ـ پوشش در کشورهای شرقی

آسیا

زن بوریاتی ( لباس برای رفتن به کلیسا)
زنی از دمشق

تاریخچه پوشش

آسیای مرکزی

تاریخچه پوشش

زنان ترکمن

تاریخچه پوشش

ترکیه

تاریخچه پوشش

زنان سارتی

تاریخچه پوشش

تاریخچه پوشش

ـ براساس مجسمه های برجای مانده، کتیبه ها و نقش برجسته های تاریخی چنین استنتاج کرده اند
که گرما و سرما عامل اصلی اختیار پوشاک نبوده بلکه علت آن حیا بوده است.
زنهای تاتاری از کازان (روسیه آسیایی)

تاریخچه پوشش

تاریخچه پوشش

روسیه
ـ به نظر می رسد از وجود حجاب در میان دیگر امت ها و رعایت آن به گونه ای نزدیک به آنچه اسلام آورده،
می توان نتیجه گرفت که این سنت دینی ریشه ای در فطرت و ساختار وجودی انسان دارد.
ژاپن
مردان و زنان ژاپن

تاریخچه پوشش

تاریخچه پوشش

تاریخچه پوشش

اگر تنها سرما و گرما انگیزه [پوشش] بود، این تفاوتها [تفاوت پوشش زنان و مردان] قابل تحلیل نبود.

تاریخچه پوشش

تاریخچه پوشش

تاریخچه پوشش

پوشش زن در یونان و روم باستان:

دایره المعارف لاروی درباره پوشش زنان یونان باستان می گوید:
زنان یونانی در دوره های گذشته، صورت و اندام شان را تا روی پا می پوشاندند.
این پوشش که شفاف و بسیار زیبا بود، در جزایر کورس و امرجوس و دیگر جزایر ساخته می شد.
زنان فنیقی نیز دارای پوششی سرخ بودند.
سخن درباره حجاب، در لابلای کلمات قدیمی ترین مولفین یونانی نیز به چشم می خورد،
حتی «بنیلوب» (همسر پادشاه عولیس فرمانروای ایتاک) نیز با حجاب بوده است.
زنان شهر «ثیب» دارای حجاب خاصی بوده اند، بدین صورت که حتی صورت شان را نیز با تکه می پوشاندند.
این تکه دارای دو منفذ بود که جلوی چشمان قرار می گرفت تا بتوانند ببینند.
نقش هایی که بر جای مانده، حکایت می کند که زنان سر را می پوشانده، ولی صورت های شان باز بوده است،
و وقتی به بازار می رفتند، بر آنان واجب بوده است که صورت های شان را بپوشانند، خواه باکره و خواه دارای همسر باشند.
حجاب در بین زنان سایبری و ساکنان آسیای صغیر و زنان شهر ماد (و فارس و عرب) نیز وجود داشته است.
زنان رومانیا از حجاب شدیدتری برخوردار بوده اند، به طوری که وقتی از خانه خارج می شدند،
با چادری بلند تمام بدن را تا روی پاها می پوشاندند و چیزی از برآمدگی های بدن مشخص نمی شد.
ویل دورانت، تاریخ نویس مشهور نیز شواهد زیادی دال بر وجود حجاب در بین زنان یونان و روم باستان آورده است.
او درباره «الهه عفت» که یکی از خدایان یونان باستان است، می گوید:
«آرتمیس»، الهه عفت است و عالی ترین نمونه (و الگو برای) دختران جوان به شمار می آید. دارای بدنی نیرومند و ورزیده و چابک و به زیور عفت و تقوا آراسته است.
همچنین درباره مردم یکی از قبائلی که نهصد سال قبل از میلاد زندگی می کرده اند، آورده است:
«بالاتر از ارمیان و در کنار دریای سیاه، «سکاها» بیابانگردی می کردند.
آن ها مردم درشت اندام قبائل جنگی نیمه مغول و نیمه اروپایی بسیار نیرومندی بودند
که در ارابه به سر می بردند و زنان خود را سخت در پرده نگاه می داشتند.
زنان فقط در صورتی می توانند خویشان و دوستان خود را ملاقات کنند و در جشن های مذهبی و تماشاخانه ها حضور یابند که کاملا در حجاب باشند .
همچنین از قول یکی از فلاسفه یونان باستان، درباره شدت پوشش زن، نقل می کند: نام یک زن پاک دامن را نیز چون شخص او باید در خانه پنهان داشت.
ژاپن

تاریخچه پوشش

تاریخچه پوشش

تاریخچه پوشش

یونان باستان ۱۵۰۰ – سده اول ق. م

« هیماتیون » شالی بزرگ به ابعاد ۱۳۵ در ۲۷۰ سانتیمتر بود که زنان و مردان آن را به دور بدن خود می پیچیدند .

در این دوره مردان پیراهن کوتاه و زنان پیراهن بلند بر تن می کردند .

مردم اروپای شمالی نخستین سده های میلادی

در این دوره مردان پیراهن کوتاه، و زنان پیراهن بلند بر تن می کردند.
زنان دو پیراهن روی هم می پوشیدند، که زیرین آستین بلند و از پارچه ی پشمی بود و کار زیرپوش را می کرد.
دومی بلند و راسته، و دنباله دار با آستینهای بلند و گشاد.
روی آنها شنلی داشتند که در جلو یا روی یک شانه بسته می شد و روسری که سر و شانه را می پوشاند.

رم باستان سده اول قبل از میلاد تا پنجم میلادی

توگا پارچه ای پشمین بود به شکل مستطیل، به پهنای ۲۲۵ سانتیمتر و درازی ۵۴۰ سانتیمتر، که دور بدن پیچیده می شد.

بیزانس سده چهارم میلادی تا قرون میانه

در این دوران به دلیل نفوذ مسیحیت، بدن کاملا پوشیده می شد و مرد و زن پیراهن های بلند و راسته با آستینهایی بلند از ابریشم یا کتان می پوشیدند.
زنان روی پیاهن خود شال بلندی چون پالا، یا استولای رومی بر دوش می افکندند، و گاه نیز آن را بر سر می انداختند.

ایتالیا قرون میانه

در ابتدا پوشاک اصلی بلیاد بود، تونیکی آستین بلند که نوع زنانه آن تا روی پا و مردانه ی آن تا بالای زانو می رسید.
روی آن پوشش دیگری می آمد به نام پالیوم به شکل ردا که از روی شانه ها به جلو آمده با قلاب یا سنجاق سینه بزرگ بسته می شد.
پوشش سر زنان در قرون میانه پارچه ای بود به شکل مستطیل یا نیم دایره که روی سر می انداختند
و تا شانه ها و یا پایین تر از آن را می پوشاند.
این، در واقع نوعی پالای رمی بود به نام (کورشف) یا ویمپل اغلب زنان ثروتمند تاج خود را روی ویمپل، بر سر می گذاشتند.
کلاه های به شکل عمامه، برگرفته از دوران بیزانس، مورد استفاده خانمها ونیزی بود.

ایتالیا در دوران رنسانس

تأثیر رنسانس بر لباس مردان بیش از زنان بود. در اوایل دوران، پوشاک زنان بیشتر تحت تأثیر اندیشه های مذهبی یا سنتی بود.
به دلیل گسترش صنعت چاپ در نیمه سده پانزدهم، مدارک معتبری به دست آمده که می تواند راهنمای شناخت دقیق پوشاک آن دوران باشد.
مردان از جوراب شلواری تنگ و چسبان، که از کمر تا پنجه ی پا را در خود می گرفت. استفاده می کردند.

انگلستان قرون میانه

در اوایل این دوران مردان و زنان انگلیسی همچنان سه لباس اصلی، استولا، یا لباس زیر، بلیاد یا لباس رو
و پالا یا شنل، که همگی همان پوشاک اصلی یونانی – رومی بود، می پوشیدند.
مردان باشلق ساده ای بر سر می گذاشتند، در حالی که زنان موی خود را زیر روسری، یا هدریل از جنس پارچه کتان پنهان می ساختند.
این روسری ، دایره، مربع یا مستطیل بوده و مانند روسری چانه پوش ایرانیان و رمیها، ضمن پوشاندن سر، به دور گردن پیچیده می شد.
تاج را، در صورت استفاده، روی این روسری قرار می دادند.
در حدود سال ۱۲۰۰، زنان موی خود را در بالای سر جمع می کردند.
آنها از چانه بند و ویمپل که هر دو از کتان لطیف تهیه شده بود، استفاده می کردند.

انگلستان در دوران رنسانس

در زمان شکسپیر زن حق نداشت که روی صحنه بیاید، نقش زنان را پسران بازی می کردند
و گاهی تماشاگر عهد الیزابت پسری را در صحنه می دید که در نقش زنی بازی می کند که با جامه پسر یا مردی در آمده است.
جامه های بلند زنان، که از پارچه های لطیف ساخته شده دارای طرح پیچیده ای بودند، ساق پاها را می پوشاندند،
پوشیدن جورابهای ابریشمی به وسیله ملکه (الیزابت) مرسوم شد و زنها دامنها را روی زمین می کشیدند.
زنان تا سال ۱۵۵۰ پوشش عجیبی برای سرشان به کار می بردند، که مانند شیروانی شیب دار بود
و تمام مو را می پوشاند، گیبل هود، یا کنل و یا پدی منتال نام داشت.
شنلهای زنانه بلندی که جلو آن باز بود، و نیز رداهای بزرگ و گشاد با آستینهای پف دار، عرضه گردید.
چنانچه گویندماسک مخمل سیاه ویژه ی زنانی بود که دارای مرتبه ی اجتماعی برتری بودند و به هنگام پیاده روی یا سواری به کار می رفت.

انگلستان قرن ۱۷

دامنها بلند و پف دار بودند. آستینها تا آرنج، و یا مچ دست بود.
در این دوران نوعی لباس سوارکاری عرضه گردید که شامل یک کت بلند که سراسر جلو آن دکمه داشت،
دامنی گشاد و بلند یک نیم تنه یا دابلت که زیر کت پوشیده می شد.
نجبا ، قرن ۱۶ و ۱۷

انگلیس قرن ۱۹

زنان انگلیسی محافظه کار برای اینکه اندامشان از زیر پیراهن نمایان نشود، چندین زیر دامنی از پارچه کتان و ململ با حاشیه های توردوزی می پوشیدند.
روی پیراهنهای یقه باز خود، یقه ای متشکل از چندین ردیف تور چین دار یا بتسی یادگار ملکه الیزابت می پوشیدند.
قد دامن ویژه ی روز یا شب تا مچ پا و یا اندکی بالاتر از زمین بود از سال ۱۷۹۶ تقاضا برای پارچه ی فلانل انگلیسی، به منظور تهیه شال و روسری روبه ازدیاد گذاشت.
ویژگی پوشاک این دوره، وجود بالاپوشی گشاد یا ردینگوت از پارچه ی ضخیم بود و اختصاص لباسهای متفاوت برای موفقیتهای متفاوت بود.
هنگام بازی گلف، بلوز کوتاه، دامن و شنل گلف، و یا کت نور فولک می پوشیدند.

منبع: حریم ریحانه.